Sınır Ticareti Hakkında Bilgi Verebilir misiniz

Sorularla Sınır Ticareti

https://gumrukrehberi.gov.tr/sayfa/s%C4%B1n%C4%B1r-ticareti

Gümrük Rehberi | T.C. Ticaret Bakanlığı

Sınır Ticareti

Türkiye ile komşu ülkeler arasında coğrafî durum ve bölge ihtiyaçları göz önünde bulundurularak yapılacak sınır ticaretinin kapsamını belirlemeye, sınır ticareti yapılacak sınır ticaret merkezlerinin kurulmasına ve buralardan yapılacak ihracat ve ithalatın usul ve esaslarını belirlemeye veya sınır ticareti yoluyla serbest dolaşıma girecek eşyadan alınacak vergileri göstermek üzere ilgili kanunlarda belirtilen azamî hadleri geçmemek şartıyla tek ve maktu bir tarife uygulamaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Sınır ticaret merkezleri, gümrük işlemlerinin yürütülmesinde Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi dışında addedilir.
Sınır ticaretine ilişkin gümrük işlemleri Ticaret Bakanlığı'nca belirlenir.
Sınır ticareti kapsamındaki işlemler, standart dış ticaret işlemlerinden farklı olarak:
- Genel dış ticaret uygulamalarına göre daha az formalite gerektirir.
- İthalatta gümrük vergisi muafiyeti sağlar.
- Sınır Ticareti Belgesi sahibi esnaf ve tacirler tarafından yapılabilir. 
- İthalat Uygunluk Belgesi ile ithalat yapılır.
- Komşu ülkelerden ithal edilen eşya sınır illerindeki halkın kullanımı için piyasaya arz edilir.
- Türkiye menşeli ya da Türkiye'de üretilen ürünler de komşu ülkelere ihraç edilir. Böylece, hem sınır illerindeki ticari faaliyetin (iç ticaretin) arttırılması hem de komşu ülkeye yönelik ticaretin (dış ticaretin) canlandırılması suretiyle bölgede ek istihdam sağlanması ve gelirin tabana yayılması amaçlanır.
Halihazırda, Artvin, Ardahan. Kars, Iğdır, Ağrı, Van, Hakkâri, Şırnak, Mardin, Şanlıurfa, Gaziantep, Kilis ve Hatay sınır illerimizden ve aşağıdaki tabloda gösterilen yetkili gümrük kapıları üzerinden karşılarında belirtilen ülkeyle sınır ticareti yapılabilmektedir.
 

SIRA NUMARASI YETKİLİ SINIR İLİ YETKİLİ GÜMRÜK KAPISI ÜLKE
1 ARTVİN SARP GÜRCİSTAN
2 ARDAHAN TÜRKGÖZÜ GÜRCİSTAN
3 ARDAHAN AKTAŞ GÜRCİSTAN
4 KARS DİLUCU NAHÇIVAN
5 IĞDIR DİLUCU NAHÇIVAN
6 IĞDIR GÜRBULAK İRAN
7 AĞRI GÜRBULAK İRAN
8 VAN KAPIKÖY İRAN
9 HAKKARİ ESENDERE İRAN
10 HAKKARİ HABUR IRAK
11 HAKKARİ DERECİK IRAK
12 HAKKARİ ÜZÜMLÜ IRAK
13 ŞIRNAK HABUR IRAK
14 MARDİN NUSAYBİN SURİYE
15 ŞANLIURFA AKÇAKALE SURİYE
16 GAZİANTEP KARKAMIŞ SURİYE
17 KİLİS ÖNCÜPINAR SURİYE
18 HATAY CİLVEGÖZÜ SURİYE


Sınır ticaretinde geçerli olan bazı istisna ve kısıtlamaları da hatırlatmak istiyoruz:
1. Transit Ticaret ile Dâhilde İşleme Rejimi kapsamında ithalat ve ihracat işlemleri yapılamaz.
2. Aşağıdaki ürünlerin sınır ticareti kapsamında ticareti yapılamaz:
- İhracı ve ithali ilgili mevzuatla yasaklanmış ve ithali belli kurum ve kuruluşlara bırakılmış maddeler.
- Ticaret politikası önlemleri kapsamındaki kota, korunma, damping ve sübvansiyona karşı vergi önlemlerine tabi ürünler.
- Petrol ve petrol ürünleri.
- Harp Araç ve Gereçleri ile Silâh, Mühimmat ve Patlayıcı Madde, Av Malzemesi ve sivil kullanım amaçlı patlayıcı maddeler ile amonyum nitrat ve benzeri içerikli patlayıcı yapımında kullanılabilecek maddeler.
- Canlı hayvan ve hayvansal ürünler ile Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından insan, bitki ve hayvan sağlığı açısından risk teşkil ettiği belirlenen ürünler.

https://www.ticaret.gov.tr/gumruk-islemleri/sikca-sorulan-sorular/ticari/sinir-ticareti

Sınır Ticareti

Soru: Sınır Ticareti nedir?

Cevap: 1.12.2008 tarihli ve 2008/14451 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki “Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar” kapsamında yer alan illerin ihtiyaçlarının bir kısmının, sınır komşusu ülkelerden ithalat yoluyla daha düşük maliyetle karşılanması ve bu illerimizden ihracatın artırılması suretiyle söz konusu illere ekonomik canlılık kazandırılması amacıyla yapılan ticari işlemlerdir. Sınır ticaretinin ayrıca Sınır Ticaret Merkezlerinden de yapılması mümkündür.
 

Soru: Sınır ticaret merkezi (STM) nedir?

Cevap : 2008/14451 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında öngörülen, sınırda kurulan ve sınır ticareti kapsamında ihracat ve ithalat yapılabilen alanların yer aldığı, Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi dışında addedilen yerleri ifade eder. Diğer bir deyişle, Sınır Ticareti kapsamında kurulan mağazaların bulunduğu ve iki sınır ili arasında ticaretin yapıldığı yerlerdir.
 

Soru: Sınır ticareti mağazası nedir?

Cevap : Sınır ticaret merkezlerinde(STM) faaliyet gösteren mağazaları ifade eder.
 

Soru: Sınır Ticareti ile ilgili başvurulabilecek mevzuatlar nelerdir?

Cevap: Sınır Ticareti ile ilgili mevzuatın kapsamını: “4458 Sayılı Gümrük Kanunu(Md. 172)”, “2008/14451 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar” , “Sınır Ticaret Merkezlerinin Fiziki Olarak Düzenlenmesi, Eşya ve Stok Kontrollerinin Yapılması ile Bu Merkezlere Giriş ve Çıkışlara İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmelik” ve “İhracat:2009/7 Sayılı Sınır Ticaretinin Uygulanmasına İlişkin Tebliğ” oluşturmaktadır.
 

Soru: Hangi illerden sınır ticareti yapılabilmektedir? 

Cevap : Sınır Ticareti yapılabilecek iller,  2008/14451 sayılı Kararın 2. maddesi ile belirlenmiştir. İlgili Karar kapsamında; Artvin, Ardahan, Iğdır, Ağrı, Van, Hakkari, Şırnak, Mardin, Şanlıurfa, Kilis, Gaziantep ve Hatay illerimizde sınır ticareti yapılabilmesi mümkündür. Bu iller, Bakanlar Kurulu Kararı' nda karşılarında gösterilen ülkelerle sınır ticareti yapabilirler.  
 

Soru:  Sınır Ticaretini Kimler Yapabilir?

Cevap:2008/14451 sayılı Karar kapsamındaki illerde en az iki yıldır yerleşik olarak faaliyette bulunan esnaf ve tacir, sınır ticareti kapsamında ithalat ve ihracat yapabilir.
 

Soru: Sınır Ticareti nerelerden yapılabilir?

Cevap: Sınır ticareti kapsamında yapılacak ürün giriş ve çıkışı “yetkili gümrük kapısından” veya “Sınır Ticaret Merkezinden” yapılır.
 

Soru: Sınır Ticareti Belgesi nedir ve nasıl alınır?

Cevap : 2008/14451 Sayılı Karar kapsamındaki sınır illerinde en az iki yıldır yerleşik olarak faaliyet gösteren esnaf ve tacire, ilgili STM' de mağaza kiralama ve sınır ticareti kapsamında ithalat-ihracat yapma yetkisi veren belgedir.
 
Sınır Ticareti Belgesi, ilgili Valilikler tarafından düzenlenir. Karar kapsamındaki illerde yerleşik esnaf yada tacirler sınır ticareti belgesi almak üzere ilgili ildeki İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası' na başvurur. Söz konusu odalar talepleri Değerlendirme Komisyonuna iletir. Değerlendirme Komisyonu, başvuru tarihinden itibaren 10 işgünü içerisinde müracaatları inceleyerek sonuçlandırır. Müracaatları uygun görülen esnaf ve tacirlere, Valilikçe Sınır Ticareti Belgesi verilir.
 
Belgenin geçerlilik süresi 1 yıl olup, süre bitiminde talep üzerine Valilikçe yeni belge düzenlenir. Belge hiçbir şekilde devredilemez.
 

Soru: İthalat Uygunluk belgesi nedir ve nasıl alınır?

Cevap : Sınır ticareti kapsamında ithalat yapma yetkisi veren ve İl Değerlendirme Komisyonu tarafından düzenlenmesi uygun görülen belgedir.
 
Karar kapsamındaki illerde yerleşik esnaf yada tacirler, İthalat Uygunluk Belgesi almak üzere ilgili ildeki İl Ticaret Odası ve ya İl Ticaret ve Sanayi Odası' na başvurur. Söz konusu odalar talepleri Değerlendirme Komisyonuna iletir. Değerlendirme Komisyonu, başvuru tarihinden itibaren 10 işgünü içerisinde müracaatları inceleyerek sonuçlandırır. Müracaatları uygun görülen esnaf ve tacir adına her bir ürün için bir İthalat Uygunluk Belgesi verilir. İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmesinde; il ihtiyacı ölçütü ile talep sahibinin vergi ve sosyal sigorta prim borcunun olup olmadığı, son bir yıla ait işletme cirosu ve esnaf ve tacirin sektörel faaliyet alanı ile daha önce adına tahsis edilmiş İthalat Uygunluk Belgeleri kapsamında gerçekleştirmiş olduğu ithalata ilişkin veriler de göz önünde bulundurulur.
 
Belgenin geçerlilik süresi düzenlendiği tarihten itibaren 45 gün olup bu süre uzatılamaz. Ancak, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca belirlenen tarım ürünlerinin ithalatında hasat dönemi dikkate alınarak bu belge daha kısa süreler için düzenlenebilir.
 

Soru: İl değerlendirme komisyonu nedir ve kimlerden oluşur?

Cevap: Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar kapsamındaki illerde sınır ticaretine ilişkin tüm hususlarda karar vermeye yetkili organ, İl Değerlendirme Komisyonu' dur; komisyonun sekreterya hizmetleri İl Ticaret Odası ve ya İl Ticaret ve Sanayi Odası tarafından yürütülmektedir.
 
Komisyon; Vali veya Vali Yardımcısı Başkanlığında, İl Jandarma Komutanlığı yada İl Emniyet Müdürlüğü temsilcisi, Defterdar, Gümrük Müdürü, Bilim Sanayi ve Teknoloji İl Müdürü, Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü, İl Ticaret Odası ve ya İl Ticaret ve Sanayi Odası ile Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği temsilcilerinden oluşur.
 

Soru:  STM' ler nasıl kurulur ve kim tarafından işletilir?

Cevap: Sınır Ticaret Merkezleri, ilgili Valiliğin talebine istinaden Ekonomi Bakanlığı'nın koordinasyonunda; Milli Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Kalkınma Bakanlığı ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığı temsilcilerinden oluşan bir komisyonun oybirliğiyle yapacağı teklif üzerine Ekonomi Bakanı'nın onayı ile kurulur.
 
STM' ler; İl Özel İdaresi tarafından inşa edilir ve işletilirMağazaların kiraya verilmesine ilişkin uygulamalar da, ilgili valilikçe hazırlanıp Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülen Sınır Ticaret Merkezleri Yönergesi çerçevesinde İl Özel İdaresi tarafından yürütülür.
 
STM' lerin fiziki olarak düzenlenmesi, eşya ve stok kontrollerinin yapılması ile bu merkezlere giriş ve çıkışlara ilişkin usul ve esaslar Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca tespit edilir.
 

Soru: Günümüzde faal olan STM' ler hangileridir?

Cevap:Sınır ticareti yapılabilecek 12 ile karşılık, günümüzde faal dört adet STM mevcuttur: Ağrı(SARISU), Hakkari(ESENDERE), Van(KAPIKÖY), Iğdır(DİLUCU).
 

Soru: STM' lerden yapılacak ithalat ve ihracat için öngörülen prosedür nedir?

Cevap:Sınır ticareti kapsamındaki ithalat ve ihracat işlemleri için, “Gümrük Beyannamesi” düzenlenir.Sınır Ticareti kapsamında ithalat ve ihracat yapabilmek için “Sınır Ticareti Belgesi” ne sahip olmak şarttır. İthalat işlemlerinde; “Sınır Ticaret Belgesi” nin yanı sıra, “İthalat Uygunluk Belgesi” de aranmaktadır. İhracat işlemlerinde ise; “Sınır Ticaret Belgesi” ile “ihraç edilen eşya faturası” ve “İhracatçı Birliğince onaylanmış Gümrük beyannamesinin” yetkili gümrük idaresine tevdi edilmesi gerekir.
 

Soru: STM' lerde yapılan ithalatlarda herhangi bir vergi avantajı var mıdır?

Cevap: STM' lerdeki ticaretin özel bir amaca yönelik olması nedeniyle, normal ticarete göre teşvik edilmesi ve bazı üstünlükler sağlanması söz konusudur. Bu üstünlüklerden bir tanesini de vergi avantajları oluşturmaktadır. Sınır Ticareti yoluyla yapılacak ithalatta tek ve maktu vergi uygulanır. Tek ve Maktu vergi; Gümrük vergisi oranı sıfır, Katma Değer Vergisi ile Özel Tüketim Vergisi oranları tam olarak dikkate alınarak hesaplanır.
 

Soru: Sınır ticareti kapsamında ihracat ve ithalatı yapılamayacak ürünler nelerdir?

Cevap: 2008/14451 sayılı Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar'da; sınır ticareti kapsamına girmeyen ürünler aşağıdaki gibi sıralanmıştır:

  • İhracı ve ithali ilgili mevzuatla yasaklanmış ve ithali belli kurum ve kuruluşlara bırakılmış maddeler,
  • Ticaret Politikası Önlemleri kapsamındaki kota, koruma, damping ve sübvansiyona karşı vergi önlemlerine tabi ürünler,
  • 5201 sayılı Harp Araç ve Gereçleri ile Silah, Mühimmat ve Patlayıcı Madde Üreten Sanayi Kuruluşlarının Denetimi Hakkında kanun kapsamında kontrole tabi ürünler,
  • Yerli üretimin ve imalatın korunması ile ithalatta ve iç piyasada haksız rekabetin önlenmesi kapsamında; Çay, Şeker, Fındık ve Antepfıstığı, Canlı Hayvan, Et ve Et Ürünleri, Süt ve Süt Ürünleri,
  • Petrol ve Petrol Ürünleri.

*Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca bazı tarım ürünleri için belirlenen ülkemizdeki hasat dönemlerinde, ilgili ürünlerin ithali sınır ticaretine konu edilemez.
*İthalat Rejim Kararı, İhracat Rejim Kararı ve Dış Ticarette Teknik Düzenlemeler ve Standardizasyon Rejimi Kararı ve diğer mevzuatla ihracı ve ithali izne tabi ürünlerin sınır ticaretine konu edilmesi,  ilgili mercilerin izni ile mümkündür.
* Üçüncü ülke menşeli ürünlerin sınır ticareti kapsamında ithalatına izin verilmez.
* Sınır ticareti kapsamında, transit ticarete müsaade edilmez.
 

Soru: Sınır Ticaretinde değer, miktar ve zaman bakımından sınırlamalar var mıdır?

Cevap: Ülke Bazında Sınırlama: 2008/14451 sayılı Karar'da da belirtildiği üzere “İthalat Değer Limiti” de denilen bu uygulamaya göre;  sınır illerimize komşu bir ülke ile aramızda,  bir yılda toplam 100 milyon dolar ithalat sınırı bulunmaktadır.
 
Sektörler Bazında Sınırlama: Sınır Ticaretinin Uygulanmasına İlişkin 2009/7 sayılı Tebliğ de Değişiklik Yapılmasına Dair 2010/14 sayılı Tebliğ değişiklikleri uyarınca İthalat Değer Limiti; CIF kıymet üzerinden, 50 milyon dolara kadar “Tarım Ürünleri” ve 50 milyon dolara kadar “Sanayi Ürünleri” olmak üzere; ülke bazında yıllık toplam tutarın azami 100 milyon doları geçmemesi kaydıyla, söz konusu sektörel değerlerin ilgili sınır illerine paylaştırılması suretiyle tespit edilir. Diğer bir deyişle; ülke bazında belirlenen 100 milyon dolarlık miktarın yarısının tarım ürünleri, diğer yarısının ise sanayi ürünleri için kullanılması şarttır.
 
Ürünler Bazında Sınırlama: 2008/14451 Karar gereğince; İl Değerlendirme Komisyonu tarafından yıl içinde her bir ürün için düzenlenmesi uygun görülecek İthalat Uygunluk Belgelerinin toplam değeri, ilgili sınır ili bazında tarım ve sanayi sektörü için belirlenen yıllık ithalat değer limitinin %5' ini geçemez.
 
Menşe Sınırlaması: Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin 2008/14451 sayılı Karar kapsamında; İthalat işlemlerinde, eşyanın ilgili sınır ülkesinde üretildiğine veya imal edildiğine dair ithalatın yapılacağı ülkenin yetkili makamlarınca düzenlenen menşe şahadetnamesi ilgili gümrüklerce aranır. Yani sınır ticareti kapsamında ithali yapılacak ürün, sınır ticareti yapılacak ülke menşeli olmak zorundadır.
 
Zaman Sınırlaması: 2008/14451 Karar'da belirtildiği üzere; “bir esnaf veya tacir” ya da “STM mağazası” tarafından, ayda toplam 50 bin dolara kadar eşya ithal edilebilir; bu, söz konusu esnaf ve ya tacir ya da STM mağazası için aylık maksimum değerdir.

Konuyla İlgili Mevzuat :

Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar - 2016/8478 (18.03.2016 t. 29657 s. R.G.)

İlgili olarak bakınız:

Karar Sayısı : 2016/8478

Ekli "Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar"m yürürlüğe konulması; Ekonomi Bakanlığının 13/1/2016 tarihli ve 142406 sayılı yazısı üzerine, 474 sayılı Gümrük Giriş Tarife Cetveli Hakkında Kanunun 2 nci, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 16 ncı ve 172 nci, 637 sayılı Ekonomi Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 25/1/2016 tarihinde kararlaştırılmıştır.

SINIR TİCARETİNİN DÜZENLENMESİNE İLİŞKİN KARAR

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Kararın amacı; ülkemizin Doğu ve Güneydoğu Anadolu coğrafi bölgelerine kara sınırı bulunan komşu ülkeler ile sınır ticareti kapsamında yapılacak ihracat ve ithalata ilişkin kuralların belirlenmesidir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Karar; Artvin, Ardahan, Kars, Iğdır, Ağrı, Van, Hakkâri, Şırnak, Mardin, Şanlıurfa, Gaziantep, Kilis ve Hatay sınır illerimizden yapılacak sınır ticaretine ilişkin kuralları kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Karar; 14/5/1964 tarihli ve 474 sayılı Gümrük Giriş Tarife Cetveli Hakkında Kanunun 2 nci, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 16 ncı ve 172 nci, 3/6/2011 tarihli ve 637 sayılı Ekonomi Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Kararın uygulanmasında;

a) Esnaf: Bu Karar kapsamındaki illerde en az bir yıldır yerleşik olarak faaliyette bulunan ve Esnaf ve Sanatkârlar Siciline kayıtlı olan gerçek kişileri,

b) İl Değerlendirme Komisyonu: Bu Karar kapsamındaki illerin Vali veya Vali Yardımcısı başkanlığında İl Jandarma Komutanlığı ya da İl Emniyet Müdürlüğü temsilcisi, Defterdar, Gümrük Müdürü, Bilim, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürü, Ticaret İl Müdürü, Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü, İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası ile Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği temsilcilerinden oluşan komisyonu,

c) İthalat değer limiti: Bu Karar kapsamındaki illerin ihtiyaç duydukları tarım ve sanayi ürünlerinin komşu ülkeden ithalat yoluyla karşılanmasını teminen, il bazında belirlenecek yıllık değer limitlerini,

ç) İthalat Uygunluk Belgesi: İlgili gümrük kapısından ve Sınır Ticaret Merkezinden ithalat yapılması için düzenlenen Ek: 1' deki belgeyi,

d) Mağazalar: Sınır Ticaret Merkezinde faaliyet gösteren mağazaları,

e) Sınır ticareti: Bu Karar kapsamındaki sınır illerimizde faaliyet gösteren esnaf ve tacir tarafından sınır illerinin ihtiyaç duyduğu ürünlerin bir kısmının daha kısa sürede ve düşük maliyetle sımr komşusu ülkelerden ithalat yoluyla tedarik edilerek bu Kararda belirtilen illerde piyasaya arz edilmesi ve bu Karar kapsamındaki illerden komşu ülkelere ihracat yapılması suretiyle bölgeye ticari ve ekonomik canlılık kazandırılması amacıyla yapılan ticari işlemleri,

f) Sınır Ticareti Belgesi: Sınır ticareti kapsamında ihracat ve ithalat yapılması ile Sınır Ticaret Merkezinde mağaza kiralanması için düzenlenen Ek:2'deki belgeyi,

g) Sınır Ticaret Merkezi: Bu Karar kapsamında sınır komşusu ülke ile müşterek sınır hattı üzerinde kurulan ve sınır ticareti yapılabilen mağazaların bulunduğu yerleri,

ğ) Tacir: Şirket merkezleri bu Karar kapsamındaki illerde olan ve en az bir yıldır faaliyette bulunan, 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre bir ticari işletmeyi kısmen bile olsa kendi adına işleten gerçek kişi ile aynı Kanunda belirtilen sayıda özel kişilerin sermayelerini bir araya getirerek belirli bir sözleşme akdi ile oluşturulan kollektif, komandit, limited ve anonim şirket statüsünü haiz tüzel kişiyi (vakıf, demek ve belediyeler ile diğer kamu kurum ve kuruluşları ve bunların kurdukları ya da ortak oldukları firmalar hariç),

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM 

İl Değerlendirme Komisyonu, Sınır Ticareti Belgesi

İl Değerlendirme Komisyonu

MADDE 5- (1) İl Değerlendirme Komisyonu, sınır ticareti kapsamındaki Sınır Ticareti Belgesi ve İthalat Uygunluk Belgesi başvurularım ve bu Karar kapsamındaki ithalat ve ihracata ilişkin diğer konuları değerlendirerek karara bağlar. İl Değerlendirme Komisyonu üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve katılımcıların oy çokluğu ile karar verir. İl Değerlendirme Komisyonunun sekretarya hizmetleri İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası tarafından yerine getirilir.

Sınır Ticareti Belgesi

MADDE 6- (1) Esnaf ve tacirin sınır ticareti kapsamında ithalat ve ihracat yapabilmesi ve mağaza kiralayabilmesi için Sınır Ticareti Belgesine sahip olması şarttır.

(2) Sınır Ticareti Belgesi başvuruları İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odasına yapılır. Başvuruları İl Değerlendirme Komisyonu tarafından uygun görülenlere Valilikçe Sınır Ticareti Belgesi düzenlenir.

(3) Sınır Ticareti Belgesi üç yıl süreyle geçerlidir. Belgenin geçerlik süresinin sona ermesinden önce İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odasına başvurulması ve talebin İl Değerlendirme Komisyonu tarafından uygun görülmesi halinde, belgenin geçerliliği ilgili Valilikçe vize edilmek suretiyle bir yıllık sürelerle uzatılabilir.

(4) Sınır Ticareti Belgesi hiçbir şekilde devredilemez. Sınır Ticareti Belgesinin devredildiğinin tespiti halinde belge Valilikçe iptal edilir ve ilgili ve/veya ilgilinin sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına bir daha Sınır Ticareti Belgesi düzenlenmez.

(5) 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu, 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun, 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 10/7/1953 tarihli ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun, 15/7/1950 tarihli ve 5682 sayılı Pasaport Kanunu, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 20/2/1930 tarihli ve 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanunda sayılı suçlardan kesinleşmiş mahkûmiyet kararları bulunan esnaf ve tacir ile bunların sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalara, cezalarını çekmiş ya da affa uğramış dahi olsalar Sınır Ticareti Belgesi düzenlenmez. Belirtilen suçlardan dolayı kesinleşmiş mahkûmiyet kararı bulunduğu sonradan tespit edilenlerin sınır ticaretine ilişkin belgeleri Valilikçe iptal edilir ve bu kişilerin yeni talepleri değerlendirmeye alınmaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM 

İthalat ve İhracat İşlemleri

İthalat değer limitlerinin tahsisi ve Valiliklere bildirilmesi

MADDE 7- (1) İthalat değer limitleri, her bir komşu ülke için; 75 milyon ABD Doları kadar tarım, 75 milyon ABD Doları kadar sanayi ürünleri olmak üzere yıllık toplam 150 milyon ABD Dolan kadardır. Her bir komşu ülke için ithalat değer limiti 150 Milyon ABD Dolarından daha az olarak da belirlenebilir. Komşu ülkelerden bu Karar kapsamındaki illere yapılacak ithalata ilişkin sektörel ve toplam ithalat değer limitlerinin tahsisi, komşu ülke için belirlenen ithalat değer limitinin ilgili sınır illerine nüfusları oranında paylaştırılması suretiyle yapılır. Tahsis edilen ithalat değer limiti oranları yıl içinde değiştirilemez.

(2) İthalat değer limitleri; Ekonomi Bakanlığının koordinasyonunda Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile yapılacak değerlendirme neticesinde iller bazında tahsis edilerek İthalat Uygunluk Belgelerinin düzenlenmesini teminen, Ekonomi Bakanlığı tarafından her yıl Aralık ayının sonuna kadar ilgili Valiliklere bildirilir. Valilikler, Ekonomi Bakanlığı tarafından yapılan bildirimi takip eden beş iş günü içinde tahsis edilen ithalat değer limitlerini Î1 Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası ile Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği aracılığıyla esnaf ve tacire duyurur.

(3) İl Değerlendirme Komisyonu tarafından her bir ürün için düzenlenmesi uygun görülecek İthalat Uygunluk Belgelerinin toplam değeri, ilgili sınır ili bazında tarım ve sanayi sektörü için belirlenen yıllık ithalat değer limitinin %5'ini geçemez.

İthalat Uygunluk Belgesi

MADDE 8- (1) Sınır Ticareti Belgesini haiz esnaf ve tacir ile mağaza kiralayanlar tarafından İthalat Uygunluk Belgesine ilişkin başvurular İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odasına yapılır.

(2) Başvuruları İl Değerlendirme Komisyonu tarafından uygun görülenler adına her bir ürün için ayrı bir İthalat Uygunluk Belgesi İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odasınca düzenlenir.

(3) İthalat Uygunluk Belgesi; Ticaret İl Müdürü ile İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odasının en az genel sekreter düzeyindeki yetkilisi tarafından imzalanır ve İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası tarafından mühürlenir.

(4) İthalat Uygunluk Belgesinin geçerlik süresi düzenlendiği tarihten itibaren 90 gün olup, bu süre uzatılamaz. Ancak, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca belirlenen tarım ürünlerinin ithalatında hasat dönemi dikkate alınarak bu belge daha kısa süreler için düzenlenebilir.

(5) İthalat Uygunluk Belgesi süresinin bir kısmının tarım ürünleri ile ilgili mevsimsel ithalat kısıtlamaları dönemine girmesi halinde bakiye süre kazanılmış hak teşkil etmez.

(6) İthalat Uygunluk Belgesi hiçbir şekilde devredilemez. İthalat Uygunluk Belgesinin devredildiğinin tespiti halinde ilgilinin İthalat Uygunluk Belgesi Valilikçe iptal edilir ve ilgili ve/veya ilgilinin sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına bir daha İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmez.

(7) İl Değerlendirme Komisyonunun çalışmaları ile İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslar ilgili Valiliklerce bu Karar hükümleri dikkate alınarak belirlenir.

İthalat

MADDE 9- (1) Bu Karar kapsamında, esnaf veya tacir ya da mağaza kiralayan tarafından ilgili gümrük kapısı veya Sınır Ticaret Merkezinden 30 gün içerisinde en fazla 75.000 ABD Doları karşılığı Türk Lirasına kadar değerde eşya ithal edilebilir.

(2) İthalatta tek ve maktu vergi uygulanır. Tek ve maktu vergi; gümrük vergisi oranı sıfır, katma değer vergisi ile özel tüketim vergisi oranları tam olarak hesaplanır.

(3) İthalat işlemlerinde, eşyanın ilgili sınır ülkesinde üretildiğine veya imal edildiğine dair ithalatın yapılacağı ülkenin yetkili makamlarınca düzenlenen menşe şahadetnamesi ilgili gümrüklerce aranır. Üçüncü ülke menşeli ürünlerin bu Karar kapsamında ithalatına izin verilmez.

(4) Bu Karar kapsamında ithal edilen ürünler sadece 2 nci maddede belirtilen illerde satılabilir. Bu illerde yerleşik esnaf ve tacire yapılacak satış işlemlerinde, satış faturası ve ilgili nakliye belgeleri düzenlenir. Ürün satış faturası üzerine ilgili İthalat Uygunluk Belgesinin tarih ve sayısı da kaydedilir.

(5) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca ihtiyaç duyulması halinde, bu Karar kapsamında yapılacak tarım ürünleri ithalatı, ülkemizdeki hasat dönemi dikkate alınarak mevsimsel kısıtlamaya tabi tutulabilir.

İhracat

MADDE 10- (1) Sınır Ticareti Belgesi sahibi esnaf ve tacir (mağaza kiralayanlar dâhil), ilgili gümrük kapısı veya Sınır Ticaret Merkezinden ihracat yapabilir. Bu şekilde ihracı yapılacak eşyanın faturası ile ihracatçı birliğince onaylanmış gümrük beyannamesinin yetkili gümrük idaresine tevdi edilmesi zorunludur.

Sınır ticareti kapsamına girmeyen ürünler

MADDE 11- (1) İhracı ve ithali ilgili mevzuatla yasaklanmış ve ithali belli kurum ve kuruluşlara bırakılmış maddeler; ticaret politikası önlemleri kapsamındaki kota, korunma, damping ve sübvansiyona karşı vergi önlemlerine tabi ürünler; petrol ve petrol ürünleri ile 29/6/2004 tarihli ve 5201 sayılı Harp Araç ve Gereçleri ile Silâh, Mühimmat ve Patlayıcı Madde Üreten Sanayi Kuruluşlarının Denetimi Hakkında Kanun kapsamında kontrole tabi ürünler; 14/8/1987 tarihli ve 87/12028 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin Tüzük kapsamındaki sivil kullanım amaçlı patlayıcı maddeler ile amonyum nitrat ve benzeri içerikli patlayıcı yapımında kullanılabilecek maddeler sınır ticaretine konu edilemez.

(2) Bu Karar kapsamında canlı hayvan ve hayvansal ürünlerin ticareti ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından insan, bitki ve hayvan sağlığı açısından risk teşkil ettiği belirlenen ürünlerin ticareti yapılamaz.

Ürün güvenliği ve teknik düzenlemelere uygunluk

MADDE 12- (1) Bu Karar kapsamında ithal ve ihraç edilen ürünler, 28/1/2013 tarihli ve 2013/4284 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararma istinaden yapılan ihracat ve ithalat denetimlerinden muaftır.

(2) Bu Karar kapsamında ithal edilen ürünlerin güvenli olması, 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun hükümleri uyarınca ithalatçının sorumluluğundadır. İthal edilen ürünün güvenli olmadığının tespiti halinde ithalatı yapanlar hakkında 4703 sayılı Kanunda yer alan cezai müeyyide uygulanır.

(3) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının denetimine tabi ürünlerin bu Karar kapsamında ithalatı genel hükümlere tabidir.

İlgili olarak bkınız:

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM 

Sınır Ticaretine Yetkili Gümrük Kapıları ve Sınır Ticaret Merkezleri

Sınır ticaretine yetkili gümrük kapıları

MADDE 13- (1) Sınır ticareti, aşağıdaki tabloda gösterilen yetkili gümrük kapıları üzerinden karşılarında belirtilen ülkeyle yapılır.

SIRA NUMARASI

YETKİLİ SINIR İLİ YETKİLİ GÜMRÜK KAPISI ÜLKE
1 ARTVİN SARP GÜRCİSTAN
2 ARDAHAN TÜRKGÖZÜ GÜRCİSTAN
3 ARDAHAN AKTAŞ GÜRCİSTAN
4 KARS DİLUCU NAHÇIVAN
5 IĞDIR DİLUCU NAHÇIVAN
6 IĞDIR GÜRBULAK İRAN
7 AĞRI GÜRBULAK İRAN
8 VAN KAPIKÖY İRAN
9 HAKKARİ ESENDERE İRAN
10 HAKKARİ HABUR IRAK
11 HAKKARİ DERECİK IRAK
12 HAKKÂRİ ÜZÜMLÜ IRAK
13 ŞIRNAK HABUR IRAK
14 MARDİN NUSAYBİN SURİYE
15 ŞANLIURFA AKÇAKALE SURİYE
16 GAZİANTEP KARKAMIŞ SURİYE
17 KİLİS ÖNCÜPINAR SURİYE
18 HATAY CİLVEGÖZÜ SURİYE

Sınır Ticaret Merkezleri

MADDE 14- (1) Gümrük hattı üzerinde, aşağıdaki tabloda gösterilen Sınır Ticaret Merkezinden karşılarında belirtilen ülkeyle sımr ticareti yapılabilir.

SIRA NUMARASI İLİ SINIR TİCARET MERKEZİ ÜLKE
1 AĞRI SARISU İRAN
2 HAKKÂRİ ESENDERE İRAN
3 VAN KAPIKÖY İRAN
4 IGDIR DİLUCU NAHÇIVAN

Gümrük kapılarının sınır ticaretine yetkilendirilmesi ile yetkilerinin kaldırılması, Sınır Ticaret Merkezlerinin kurulması ve kapatılması

MADDE 15- (1) Bu Karar kapsamındaki illerde; 13 üncü maddede belirtilenlerin dışındaki gümrük idarelerinin sınır ticaretine yetkilendirilmesi ve 14 üncü maddede belirtilenlere ilave olarak, gümrük idaresinin bulunduğu sınır kapılarında yeni Sınır Ticaret Merkezi kurulması için ilgili İl Valisi tarafından; mevcut Sınır Ticaret Merkezinin kapatılması ya da sınır ticaretine yetkili gümrük kapısının bu yetkisinin kaldırılması için ise Gümrük ve Ticaret, İçişleri, Kalkınma veya Milli Savunma Bakanlıkları tarafından Ekonomi Bakanlığına teklifte bulunulur.

(2) İlgili Valilikler, teklifleri ile birlikte açılması talep edilen Sınır Ticaret Merkezine ilişkin ekonomik, ticari ve sosyal gerekçeleri içeren ihtiyaç analizi çalışmalarını Ekonomi Bakanlığına iletir.

(3) Gümrük idarelerinin sınır ticaretine yetkilendirilmesi ya da bu yetkilerinin kaldırılması veya yeni Sınır Ticaret Merkezinin kurulması ya da mevcut Sınır Ticaret Merkezinin kapatılmasına ilişkin talepler hakkında Ekonomi Bakanlığınca birinci fıkrada yer alan Bakanlıkların görüşleri alınır. Belirtilen Bakanlıkların tümünün görüşlerinin ilgili gümrük kapısının sınır ticaretine yetkilendirilmesi ya da bu yetkisinin kaldırılması veya yeni Sınır Ticaret Merkezi kurulması ya da mevcut Sınır Ticaret Merkezinin kapatılması yönünde olması halinde, bu hususlar Bakanlar Kuruluna sunulur.

(4) Sınır Ticaret Merkezinin teknik ve fiziki alt yapısının yetersiz hale gelmesi, çevre güvenliğinin sağlanamaması, giriş ve çıkışlarının denetim altına alınamaması gibi durumlarda, Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca resen veya birinci fıkrada belirtilen Bakanlıkların en az birinin teklifi üzerine, diğer ilgili Bakanlıklara bildirilmesi suretiyle, belirtilen eksiklikler giderilinceye kadar Sınır Ticaret Merkezinin faaliyetine Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca geçici bir süre ara verilebilir. Bu süre altı ayı geçemez. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, verilen süre içerisinde eksikliklerin giderildiğinin tespiti halinde ilgili Sınır Ticaret Merkezinin faaliyetine devam etmesi yönünde karar alır ve ilgili Bakanlıklara gerekli bildirimi yapar. Ancak, verilen süre içerisinde eksikliklerin giderilememesi halinde, eksiklikler giderilinceye kadar Sınır Ticaret Merkezinin tekrar faaliyete geçmesine Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca izin verilmez. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, Sınır Ticaret Merkezlerinin faaliyetlerine ara verilmesine ya da devam ettirilmesine ilişkin kararlarım birinci fıkrada belirtilen Bakanlıklara bildirir.

Sınır Ticaret Merkezinin inşası, fiziki ve teknik altyapısının kurulması ve işletilmesi

MADDE 16- (1) Sınır Ticaret Merkezi ile depolarının ve Sınır Ticaret Merkezinin ana yola bağlantısını sağlayan yolların projelendirilmesi, inşaatı, Sınır Ticaret Merkezinin teknik ve fiziki alt yapısının kurulması, bunların bakım ve onarmaları, Sınır Ticaret Merkezinin giriş-çıkış, iç ve çevre güvenliğinin sağlanması ile insan ve eşya giriş ve çıkışlarıma denetim altına alınması ilgili Valiliklerce yerine getirilir.

(2) Sınır Ticaret Merkezinin fiziki olarak düzenlenmesi, eşya ve stok kontrollerinin yapılması ile bu merkezlere giriş ve çıkışlara ilişkin usul ve esaslar Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca tespit edilir.

(3) Sınır Ticaret Merkezinin işletilmesi ile mağazaların kiralanması, ilgili Valilikçe hazırlanan ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülen yönergeler çerçevesinde ilgili Valilikçe yerine getirilir.

(4) Sınır Ticaret Merkezinde gıda maddelerinin stoklanmasında kullanılacak depoların sağlığa uygunluk ve teknik şartlarının belirlenmesinde Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının görüşü alınır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Müeyyideler Müeyyideler

MADDE 17- (1) Gerçek dışı menşe belgesi ibraz edilerek ithal edildiği tespit olunan ürünler için eşyanın ithalinde ödenmesi öngörülen gümrük vergisi, eş etkili vergi, diğer vergi, mali ve ek mali yüklerin tamamı 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgililerden tahsil edilir ve 4458 sayılı Kanunun 234 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükmü çerçevesinde para cezası uygulanır.

(2) Bu Karar kapsamında ithal edilen, ancak bu Karar kapsamındaki iller dışında satıldığı tespit edilen ürünler için İthalat Rejimi Kararı uyarınca alınması gereken vergilerin tamamı 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre ilgiliden tahsil edilir.

(3) İthalat Uygunluk Belgesinde belirtilen miktardan fazla ithalat yapıldığının tespit edilmesi halinde, fazladan ithal edilen ürünler için gümrük mevzuatı uyarınca işlem yapılır.

(4) Birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen eylemleri gerçekleştirenlerin İthalat Uygunluk Belgeleri ilgili Valilikçe iptal edilir ve bunlara ve bunların sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına bir daha İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmez. Söz kotilen fiillerden, 5607 sayılı Kanunda suç olarak tanımlananlar hakkında aynı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır.

(5) İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmesi ya da düzenlenmiş belge kapsamında ithalatın gerçekleştirilmesi sırasında gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu veya gerçeğe aykırı belge sunduğu tespit edilenlerin İthalat Uygunluk Belgeleri Valilikçe iptal edilir ve bunlara ve bunların sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına bir daha İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmez.

(6) Bu Karar kapsamında, vergi ve diğer mali yükümlülüklerim süresi içinde yerine getirmedikleri tespit edilenlerin İthalat Uygunluk Belgesi Valilikçe iptal edilir.

ALTINCI BÖLÜM

Son Hükümler

Çeşitli hükümler

MADDE 18- (1) İthalat Rejimi Kararı, İhracat Rejimi Kararı, Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararı ve diğer mevzuatla ihracı ve ithali izne tabi ürünlerin sınır ticaretine konu edilmesi ilgili mercilerin izni ile mümkündür.

(2) Bu Karar kapsamında yapılacak ihracat ve ithalat işlemlerinde, Gümrük Yönetmeliğinin eki Gümrük Beyannamesi Kullanma Talimatında belirtildiği şekilde gümrük beyannamesi düzenlenir.

(3) Sınır ticareti kapsamındaki ithalat ve ihracat işlemleri ile Sınır Ticaret Merkezinde yapılacak ticari işlemlerle ilgili olarak mülki idare amirlikleri, belediyeler, vakıf ve dernekler tarafından hiçbir nam ve hesap adına kesinti yapılamaz.

(4) Valilikler, belediyeler ve il özel idareleri tarafından veya bunlar adına kurulan vakıf, demek ve firmalar bu Karar kapsamında ithalat ve ihracat yapamazlar.

(5) Sınır ticareti kapsamında, transit ticaret ile Dâhilde İşleme Rejimi kapsamında ithalat ve ihracat işlemleri yapılamaz.

(6) Sınır ticaretinin amacına uygun olarak yürütülmesi ve izlenmesinden ilgili Valiler sorumludur.

(7) İlgili gümrük idareleri, sınır ticareti kapsamında onayladığı gümrük beyannamelerine ilişkin istatistiki bilgileri müteakip ayın ilk haftası içinde aylık olarak ilgili Valiliklere bildirir.

(8) Valilikler, ilgili gümrük idarelerinden temin edecekleri ithalat ve ihracat işlemlerine ait istatistikî bilgileri, Sınır Ticareti Aylık İstatistik Formunu (Ek:3) doldurmak suretiyle bir sonraki ayın ilk haftasında Ekonomi Bakanlığına gönderir.

Diğer mevzuat

MADDE 19- (1) Bu Kararda yer almayan hususlarda; gümrük mevzuatı, ithalat ve ihracat rejimi ile diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yetki

MADDE 20- (1) Bu Kararda yer alan hususlara ilişkin olarak ilgili kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyon sağlamaya, talimatlar vermeye, sınır ticareti yoluyla yapılacak ithalat ve ihracatın her aşamasında gerekli görülecek düzenlemeleri yapmaya ve önlemler almaya, eşya ve ülke bazında ithalatı ve ihracatı sınırlandırmaya veya durdurmaya Ekonomi Bakanlığı yetkilidir.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 21- (1) 1/12/2008 tarihli ve 2008/14451 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Kararın yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş bulunan Sınır Ticareti Belgeleri ve İthalat Uygunluk Belgeleri ile Sınır Ticaret Merkezlerindeki mağazaların kira sözleşmeleri süreleri sonuna kadar geçerlidir.

GEÇİCİ MADDE 2- (1) Bu Kararın yürürlüğe girdiği tarihi takip eden 45 işgünü içinde, bu Karar hükümlerine göre Ekonomi Bakanlığı tarafından iller bazında belirlenerek ilgili Valiliklere bildirilecek ithalat değer limiti tahsisatları çerçevesinde İthalat Uygunluk Belgelerinin dağıtımı yapılır.

(2) Bu Kararın yürürlüğe girdiği tarihten önceki mevzuata göre düzenlenmiş bulunan İthalat Uygunluk Belgeleri kapsamında gerçekleştirilen ithalata ilişkin değer, bu Karar kapsamında tahsis edilen değerden düşülür.

Yürürlük

MADDE 22- (1) Bu Karar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 23- (1) Bu Karar hükümlerini Ekonomi Bakanı yürütür.

EK: 1

T.C.
VALİLİĞİ
Sınır Ticareti İl Değerlendirme Komisyonu
Düzenlenme Tarihi : /. /20....
Belge Kayıt No
Belge Geçerlilik Süresi:
SINIR TİCARETİ
İTHALAT UYGUNLUK BELGESİ

 

BELGE SAHİBİNİN İTHAL EDİLECEK ÜRÜNÜN
T.C. Kimlik No   Adı  
Adı Soyadı ve Meslek Unvanı   G.T.İ.P (12'li bazda)  
Firma Unvanı   Birim Değeri (CIF/ABD Doları)  
Sınır Ticareti Belgesi
Tarih ve Kayıt Numarası
  Toplam Miktar  
Bağlı Olduğu Vergi Dairesi   Menşe Ülkesi  
Vergi Numarası   Giriş Gümrük Kapısı  
Bağlı Olduğu Ticaret veya Esnaf Odası  
Ticaret veya Esnaf Sicil No -
Sicil Kayıt Tarihi
 
İş Adresi  
İmzası  

 
[ ] İşbu belge sahibinin, yukarıda kayıtlı ürünü sınır ticaretinin düzenlenmesine ilişkin .../.../20.. tarihli ve sayılı Karar kapsamında ithal etmesi uygun görülmüştür.

[ ] İthalatçı, bu belge kapsamında ithal edilen ürünlerin güvenli olmasından, 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun hükümleri uyarınca sorumludur.

  Mühür
  İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası
   
İmza İmza
Ticaret İl Müdürü İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası
  Yetkilisi


1. Bu belgenin geçerlik süresi, düzenlendiği tarihten itibaren gündür.

2. Bu belge üç nüsha olarak düzenlenmiş olup; birinci nüsha Sekretaryada muhafaza edilir, ikinci nüsha gümrük İdaresine gönderilir, üçüncü nüsha ise gümrük kapısında yapılacak işlemlerde ibraz edilmek üzere ilgili esnaf veya tacire verilir.

3. Bu belge bir ürün için düzenlenmiştir.

4. Bu belge başkasına devredilemez ve her ne şekilde olursa olsun başkasına kullandırılamaz.

5. Bu belge kapsamında gerçek dışı menşe belgesi ibraz edilerek ithal edildiği tespit olunan ürünler için eşyanın ithalinde ödenmesi öngörülen gümrük vergisi, eş etkili vergi, diğer vergi ile mali ve ek mali yüklerin tamamı 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgililerden tahsil edilir ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 234 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükmü çerçevesinde para cezası uygulanır.

6. Bu belge kapsamında ithal edilen, ancak Artvin, Ardahan, Kars, Iğdır, Ağrı, Van, Hakkâri, Şırnak, Mardin, Şanlıurfa, Gaziantep, Kilis ve Hatay illeri dışında satıldığı tespit edilen ürünler için ithalat Rejimi Kararı uyarınca alınması gereken vergilerin tamamı 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgiliden tahsil edilir.

7. Bu belgede belirtilen miktardan fazla ithalat yapıldığının tespit edilmesi halinde, fazladan ithal edilen ürünler için gümrük mevzuatı uyarınca işlem yapılır.

8. 5., 6. ve 7. maddede belirtilen eylemleri gerçekleştirenlerin İthalat Uygunluk Belgeleri ilgili Valilikçe iptal edilir ve bunlara ve bunların sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmez. Ayrıca, belirtilen fiillerden, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda da suç olarak tanımlananlar hakkında 5607 sayılı Kanuna göre işlem yapılır.

9. Bu belgenin düzenlenmesi ya da bu belge kapsamında ithalatın gerçekleştirilmesi sırasında gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu veya gerçeğe aykırı belge sunduğu tespit edilenlerin İthalat Uygunluk Belgeleri Valilikçe iptal edilir ve söz konusu esnaf ve tacir ile bunların sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına İthalat Uygunluk Belgesi düzenlenmez.


EK: 2

T.C.


FOTO

 

VALİLİĞİ
Düzenlenme Tarihi: ..... /..... /20...
Belge Kayıt No:
   
SINIR TİCARETİ BELGESİ  


Belge Sahibinin

T.C. Kimlik No  
Adı Soyadı  
Pasaport No  
Mesleği  
Firma Unvanı  
Firma Faaliyet Konusu  
İş Adresi  
Bağlı olduğu Ticaret Odası/Esnaf Odası  
Ticaret/Esnaf Sicil No  
Ticaret/Esnaf Sicil Kayıt Tarihi  
Bağlı Olduğu Vergi Dairesi  
Vergi Numarası  
Baba Adı  
Ana Adı  
Doğum Tarihi ve Yeri  
İkametgâh Adresi  
İmzası  

İşbu belge, Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin 20.. tarihli ve sayılı Karar kapsamında düzenlenmiştir.

  İmza / Mühür
  ...../..... /.....
  Vali/Vali Yardımcısı



1. Bu belgenin geçerlilik süresi, düzenlendiği tarihten itibaren 3 (üç) yıldır. Süresi sona erdiğinde, talebi halinde ilgiliye Valilikçe yeniden belge düzenlenebilir veya belgenin süresi vize edilmek suretiyle bir yıllık sürelerle uzatılabilir.

2. Bu belge başkasına devredilemez ve her ne şekilde olursa olsun başkasına kullandırılamaz. Sınır Ticareti Belgesinin devredildiğinin tespiti halinde belge Valilikçe iptal edilir ve ilgili ve/veya ilgilinin sahibi, ortağı veya yöneticisi olduğu firmalar adına bir daha Sınır Ticareti Belgesi düzenlenmez.

3. Bu belge pasaport veya nüfus cüzdanı yerine geçmez.

Vize edilmiştir Vize edilmiştir Vize edilmiştir
Belge Süre Sonu Belge Süre Sonu Belge Süre Sonu
..../..../.... ..../..../.... ..../..../....
İmza/Mühür
..../..../....
Vali/Vali Yardımcısı
İmza/Mühür
..../..../....
Vali/Vali Yardımcısı
İmza/Mühür
..../..../....
Vali/Vali Yardımcısı

 


EK: 3

SINIR TİCARETİ
AYLIK İSTATİSTİK FORMU

 

  Sayfa No:

I. BÖLÜM

İLİ :   Onaylayan Gümrük Müdürlüğü:  
GÜMRÜK KAPISI :    
ÜLKE :    
DÖNEMİ (Ay/Yıl) :    
TİCARET TÜRÜ : İTHALAT İHRACAT Kayıtlarımıza uygundur.
AÇIKLAMA :      


II. BÖLÜM

SIRA NO GTİP NO
Gümrük Tarife İst. Pozisyonu (12'li)
EŞYANIN CİNSİ (MADDE ADI) TOPLAM MİKTARI BİRİMİ TOPLAM KIYMETİ
(ABD DOLARI)
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
           
SAYFA TOPLAMI  
GENEL TOPLAM  

 

Sınır Ticaret Merkezlerinin Fiziki Olarak Düzenlenmesi, Eşya ve Stok Kontrollerinin Yapılması ile Bu Merkezlere Giriş ve Çıkışlara İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmelik (31.10.2009 t. 27392 s. R.G.)

Başbakanlık (Gümrük Müsteşarlığı)'tan:

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Sınır Ticaret Merkezlerinin fiziki olarak düzenlenmesi, eşya ve stok kontrollerinin yapılması ile bu merkezlere giriş ve çıkışlara ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Sınır Ticaret Merkezlerinin fiziki olarak düzenlenmesi, eşya ve stok kontrollerinin yapılması ile bu merkezlere giriş ve çıkışlara ilişkin usul ve esasları kapsamaktadır.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 172 nci maddesi ile 1/12/2008 tarihli ve 2008/14451 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karara dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gümrük Müsteşarlığının bağlı olduğu Devlet Bakanlığını,

b) Depo: İthal veya ihraç amacıyla Sınır Ticaret Merkezine getirilen eşyanın geçici olarak konulduğu yeri,

c) Müsteşarlık: Gümrük Müsteşarlığını,

ç) Sınır ticaret merkezi (STM): 1/12/2008 tarihli ve 2008/14451 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar kapsamında öngörülen sınırda kurulacak ve ihracat ve ithalat yapılabilen alanların yer aldığı Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi dışında addedilen yerleri,

d) Sınır ticaret merkezi işleticisi: Sınır Ticaret Merkezlerinin bulunduğu ildeki il özel idaresini,

e) Sınır ticaret merkezi mağazaları: Sınır Ticaret Merkezinde faaliyet gösteren mağazaları

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

İşletici ve Mağazaların Sorumlulukları, Defter ve Belgeler,

Denetim ve Müeyyide

Sınır ticaret merkezinin fiziki düzenlemesi ve inşası

MADDE 5 – (1) Sınır Ticaret Merkezi işleticisi tarafından tesis edilecek Sınır Ticaret Merkezlerinde aşağıdaki nitelik ve şartlar aranır.

a) İhraç ve ithal eşyasının birbirinden fiziksel olarak ayrı bölümlerde sergilenmesini; dışarıdan gelecek müdahalelerin engellenmesini, gerektiğinde satış ve depolama yerleri ile laboratuvarların da yer aldığı bölümlerin bulunmasını sağlayacak şekilde inşa edilmeleri,

b) İhtiyaca göre boyutlarının genişletilebilmesi veya daraltılabilmesine imkan tanıyacak şekilde projelendirilmeleri,

c) Giriş ve çıkış bölümlerinin fiziki olarak birbirinden ayrılması ve çevreden tecrit edilmesini sağlayacak yüksek duvarların inşa edilmeleri,

ç) Bulunduğu sahanın tamamen aydınlatılması ve güvenlik kameraları ile donatılması ve saha zemininin, yoğun araç trafiği, yükleme ve boşaltma faaliyetlerinin sorunsuz olarak yürütülmesini sağlayacak şekilde asfalt ya da beton ile kaplanması,

d) Mağazaların araçlardan eşya tahmil ve tahliyesine uygun şekilde yapılandırılmaları,

e) Asgari 45 ton tartma kapasitesine sahip kantar kurulması,

f) Bulunduğu sınırın geçiş noktasına yeterli uzunlukta raylı siteme sahip kapı kurulması,

g) Gümrük idaresince gümrük işlemlerinin elektronik ortamda yapılması için kullanılan Bilgisayarlı Gümrük Etkinlikleri (BİLGE) sistemi ve diğer yazılımlar için gerekli bilgisayar ve internet altyapısının hazırlanması,

h) Görev yapacak kamu personelinin etkin, etkili, sürekli ve düzenli hizmet verebilmeleri için gerekli ısınma, aydınlatma, su ve haberleşme ve benzeri gibi imkânlara sahip hizmet binaları ile burada faaliyet gösteren tacir ve esnafın temel ihtiyaçlarını karşılayacak binaların yapılması,

ı) Giriş-çıkış kapısında gümrük muhafaza görevlilerinin ve güvenliği sağlayacak personelin kullanabileceği uygun mekân oluşturulması.

(2) Sınır Ticaret Merkezinin yukarıda belirtilen şartları karşılayıp karşılamadığı Sınır Ticaret Merkezinin bağlı olduğu Gümrük idarelerince denetlenir.

Sınır ticaret merkezi işleticisinin ve mağazalarının sorumlulukları

MADDE 6 – (1) Sınır Ticaret Merkezi işleticisinin ve mağazalarının gümrük idaresine karşı sorumlulukları şunlardır:

a) Sınır Ticaret Merkezi işleticisi ve mağaza işleticileri; eşyanın Sınır Ticaret Merkezinde bulunduğu süre içerisinde gümrük gözetimi altında bulunmasını sağlamak, eşyanın iyi muhafaza edilmesi konusunda yükümlülüklerini yerine getirmek zorundadır.

b) Sınır Ticaret Merkezi işleticileri ve/veya mağaza işleticileri, Sınır Ticaret Merkezine alınan eşyanın bu merkezlere girerken gümrük idaresince tespit edilen miktarı üzerinden ve eğer tespit yapılmamışsa belgelerinde yazılı miktarları üzerinden, Sınır Ticaret Merkezinde eşya değiştirilmesinden, gümrük idaresine karşı mali bakımdan sorumludur. Bu sorumluluk, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri saklı kalmak üzere, eşyanın gümrükçe tespit olunan veya belgelerinde ve gümrük beyannamesinde yazılı miktarına ve cinsine göre eksiklik veya değişiklik ortaya çıkması halinde, bunlara ait gümrük vergilerinin ve cezaların ödenmesini kapsar. Ancak, eşyanın tabiatından doğan kayıp ve fireler ile Sınır Ticaret Merkezi işleticilerinin ve mağazalarının kusur ve hatalarından meydana gelmeyen telef, kayıp, doğal afet, yangın, su basması, çalınma ve benzeri haller dolayısıyla meydana gelen eksikliklerin gümrük idaresine ispat edilmesi ve bunun idarece de kabul edilmesi halinde sorumluluk söz konusu olmaz.

ç) Sınır Ticaret Merkezi işleticileri ve mağazaları tutacakları giriş, çıkış kayıt ve muhasebelerini gümrük denetlemesini sağlayacak şekil ve usullere uygun surette yürütmek zorundadır.

d) Sınır Ticaret Merkezi işleticilerinin Sınır Ticaret Merkezinin tamamının genel bakım ve onarımını yapması veya yaptırması, hizmetlerin hızlı yapılmasını teminen yeni teknolojinin gerektirdiği teknik donanımın sağlanması gerekir.

Defter ve belgeler

MADDE 7 – (1) Sınır Ticaret Merkezi İşleticisi ile Sınır Ticaret Merkezi Mağazası işleticisi, gümrük mevzuatı açısından aşağıdaki defter ve belgeleri tutmak ve düzenlemek zorundadır:

a) Sınır Ticaret Merkezi eşya giriş-çıkış defteri,

b) İhracata ilişkin gümrük beyannamesi,

c) İthalata ilişkin gümrük beyannamesi,

ç) Satış belgesi,

d) Aylık satış listesi.

(2) Bilgisayar veri işleme tekniği yoluyla gümrük beyanı yapıldığı durumlarda, bilgisayar ortamında tutulan kayıtlar, elektronik imzalı olması halinde defter ve belgeler hükmündedir.

(3) Gümrük beyannamesi düzenlenirken beyannamenin ilgili kutucuğuna kod, ülke adı-il adı-STM adı yazılır.

(4) İlgili kişiler bu defter ve belgeleri gümrük kontrolü amacıyla beş yıl süre ile saklamak zorundadırlar.

(5) Bu defter ve belgelerin saklama süresi defterlerin tasdik edildiği, belgelerin ise düzenlendiği yılın sonundan itibaren işlemeye başlar.

Sınır ticaret merkezi eşya giriş-çıkış defteri

MADDE 8 – (1) Sınır Ticaret Merkezi Eşya Giriş-Çıkış Defteri; depoya veya mağazaya alınan ve depodan veya mağazadan çıkan her beyanname veya satış belgesi muhteviyatı eşyaya ait işlemlerin tarih sırası itibarıyla kaydedildiği Ek-1'de yer alan defterdir.

(2) Sınır Ticaret Merkezi Eşya Giriş-Çıkış Defterinin her yaprağı müteselsil sıra numaralı olur.

(3) Sınır Ticaret Merkezi Eşya Giriş-Çıkış Defterinin,

a) Yeni faaliyete geçenler için faaliyete geçmeden önce,

b) Öteden beri faaliyete devam edenler için defterin kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda,

c) Defter yapraklarının dolması halinde yaprakların kullanılmaya başlanmasından önce, tasdik ettirilmesi mecburidir.

(4) Sınır Ticaret Merkezi Eşya Giriş-Çıkış Defteri, satış mağazasının bulunduğu yerdeki noter veya noterlik görevini ifa ile mükellef olanlar tarafından tasdik edilir.

(5) Noterlerin yapacağı tasdik şerhi Sınır Ticaret Merkezi Eşya Giriş-Çıkış Defterinin ilk sahifesine yazılır ve firma unvanı, iş adresi, defterin nevi, defterin kaç sahifeden ibaret olduğu, defterin kullanılacağı dönem, firmanın denetimi altında bulunduğu gümrük idaresi, tasdik tarihi, tasdik numarası, tasdiki yapan makamın mühür ve imzası bilgilerini içerir.

(6) Defterler sayfa numarası izlediği saptanarak noterce tasdiklenir.

(7) Sınır Ticaret Merkezi İşleticisi ve Mağaza sahipleri bir yıl içinde kullanacaklarını tahmin ettikleri sayıdaki yaprağı yukarıdaki esasa göre tasdik ettirirler. Tasdikli yapraklar bittiği takdirde yeni yapraklar kullanılmadan önce tasdik ettirilir. Tasdik makamı aynı takvim yılında mükerrer olmayacak şekilde ilave yaprak sayısını ilk tasdik şerhinin altına kaydeder ve bu kaydı usulüne göre tasdik eder.

(8) Sınır Ticaret Merkezi Eşya Giriş-Çıkış Defteri, Sınır Ticaret Merkezine giren ve çıkan eşyanın izlenmesi için kullanılır. Kayıtlar beyanname ve satış belgesine dayanılarak yapılır ve en az; eşyanın depoya veya mağazaya giriş tarihi, eşyaya ilişkin beyanname veya satış belgesinin tarih ve numarası, eşyanın cinsi ve miktarı, eşyanın Sınır Ticaret Merkezine giriş ve çıkışına ilişkin özet beyan tarihi bilgilerini içerir.

(9) Sınır Ticaret Merkezinde önceki yıldan kalan eşya, mali yılbaşında yapılan sayımlara istinaden ayrı bir sütun oluşturularak beyannamenin tescil sayı ve tarihi de belirtilmek suretiyle kaydedilir.

(10) Deftere kayıtların en geç üç iş günü içinde yapılması zorunludur.

(11) Sınır Ticaret Merkezi Giriş-Çıkış Defteri, istendiği takdirde ibraz edilmek üzere mağaza ve depo sahiplerince saklanmak zorundadır.

Satış belgesi

MADDE 9 – (1) Sınır Ticaret Merkezlerinden yapılan satışta, satıcı, alıcı ve satışa konu eşyaya ilişkin bilgileri içeren ve düzenleyen tarafından tarih ve sıra numarasına göre saklanması zorunlu olan satış fişi ya da fatura düzenlenir.

(2) Satış belgesinde en az aşağıdaki bilgiler bulunur:

a) Düzenleme tarihi, seri ve sıra numarası,

b) Düzenleyen Sınır Ticaret Merkezi İşleticisi veya Mağazanın adı ve adresi,

c) Uygunluk Belgesinin sayı ve tarihi,

ç) Satılan eşyanın miktarı, nevi ve satış fiyatı,

d) Satışı yapan Sınır Ticaret Merkezi İşleticisi veya Mağaza görevlisinin adı, soyadı veya bu görevliyi belirleyen her türlü tanıtıcı işaret.

(3) Satış belgesi seri/sıra numarasına göre iki örnek olarak düzenlenir.

(4) Sınır Ticareti Merkezi işleticisi ve/veya mağazalar sattıkları eşya için satış belgesi vermek ve müşteri de söz konusu belgeleri istemek ve almak mecburiyetindedir.

Aylık satış listesi

MADDE 10 – (1) Sınır Ticareti Merkezi İşleticisi ve/veya Mağazalar sattıkları eşyanın cinsini ve miktarını tespit etmek üzere Yönetmeliğe ekli örneğe uygun olarak her ay aylık Ek-2'de yer alan satış listesi düzenler.

(2) Aylık satış listesinde en az aşağıdaki bilgiler bulunur:

a) Düzenleyen İşletici veya mağazanın adı,

b) Eşyanın cinsi, satılan miktar ve tutarı,

c) Listenin ait olduğu dönem.

(3) Aylık satış listeleri her ay satılan eşyaya ilişkin satış belgesi esas alınarak düzenlenir. Aylık satış listeleri biri asıl üç örnek düzenlenir ve listenin aslı en geç müteakip ayın üçüncü günü akşamına kadar işleticinin/mağazanın bağlı bulunduğu gümrük müdürlüğüne verilir. Sınır Ticaret Merkezi Mağazası tarafından düzenlenen aylık satış listesinin bir örneği Sınır Ticaret Merkezi İşleticisine gönderilir, bir örneği de Mağazada saklanır.

Giriş çıkışlar ve giriş kartları

MADDE 11 – (1) Sınır Ticaret Merkezinde görevli resmi ve özel kuruluşlara bağlı tüm personel ile araçlar için verilecek giriş kartları, Sınır Ticaret Merkezi işleticisi tarafından tanzim edildikten sonra mülki idare amirliklerince onaylanarak verilir.

(2) Düzenlenecek giriş kartlarının çeşitleri, veriliş şekli, değiştirilmesi, iptali, diğer giriş çıkışlar, park yerleri ve her türlü trafik düzenlemeleri ile sair hususlara ilişkin esaslar Sınır Ticaret Merkezi işleticisi tarafından hazırlanıp mülki idare amirlerince onaylanarak yürürlüğe girecek yönergelerle belirlenir.

Süre

MADDE 12 – (1) Sınır Ticaret Merkezlerine ithal veya ihraç hükmüyle konulan eşyanın burada satış veya sergi amaçlı olarak kalış süresi 3 ay ile sınırlıdır.

(2) Sınır Ticaret Merkezlerine ithal veya ihraç hükmüyle konulan eşyanın 3 ay içerisinde buradan çıkarılmaması halinde bu durumunun zorunlu nedenlerden meydana geldiğinin süre bitiminden önce belgelendirilmesi halinde ilgili gümrük idaresi tarafından ek süre verilebilir.

(3) Eşyanın 3 ay içinde Sınır Ticaret Merkezlerinden çıkarılmaması ve bu süre içerisinde ek süre talebinde de bulunulmaması hâlinde Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uygulanır.

Sayım fazla ve noksanlıkları

MADDE 13 – (1) Sınır Ticaret Merkezi işleticileri veya mağazaları yıl sonunda mağaza ve depo mevcutlarına ilişkin bir listeyi gümrük idaresine verir. Her yıl, Sınır Ticaret Merkezindeki eşya gümrük idaresince, işletici tarafından verilen liste göz önünde bulundurulmak suretiyle sayılır. Sınır Ticaret Merkezindeki eşyanın kısa sürede sayılamayacak kadar çok olması halinde, bunların gümrük idareleri tarafından örnekleme yöntemiyle sayılması mümkündür. Ayrıca, gümrük idaresince gerekli görülmesi halinde yıl içinde sayım işlemi yapılabilir.

(2) Sınır Ticaret Merkezlerinde yapılan sayım sonucunda noksan çıkan ithal eşyasının Gümrük Kanununun 236 ncı maddesine göre gümrük vergileri ve cezaları, duruma göre işletici veya mağazalardan tahsil edilir. İhraç eşyasında noksanlık tespit edilmesi halinde, katma değer vergisi ve varsa özel tüketim vergisi istisnasından yararlanan eşyanın katma değer vergisi tahsil edilir.

(3) Yapılan sayım sonucunda fazla çıkan eşya kayıtlara alınır. Bu fazlalığın geçerli nedenlerden ileri geldiğine gümrük idaresince kanaat getirilmediği takdirde, Gümrük Kanununun 236 ncı maddesinin ikinci fıkrasına göre işlem yapılır.

(4) Sınır Ticaret Merkezi ve Mağazalarının sayımlarında bulunacak heyete ilgili gümrük müdürü tarafından tayin edilecek en az şef seviyesinde bir memur başkanlık eder.

(5) Sayım sonunda 3 aydan fazla bir süredir Sınır Ticaret Merkezinde bulunduğu tespit edilen ihraç eşyası gümrük mevzuatı doğrultusunda geri gelen eşya hükümlerine tabi tutulur.

(6) Yapılan inceleme ve denetlemeler sonucunda, hak sahibi olmayan kişilere yapıldığı ya da hak sahiplerine olmakla birlikte limit üzerinde gerçekleştiği belirlenen satışa ilişkin eşya da noksan çıkan eşya addedilerek işlem yapılır. Bu tür eşyanın gümrük vergileri tahsil edilir. Ayrıca limit fazlası veya hak sahibi olmayan kişilere yapıldığı anlaşılan her bir satış için Gümrük Kanununun 236 ncı maddesine göre işlem yapılır.

Denetim ve müeyyide

MADDE 14 – (1) Sınır Ticaret Merkezi, gümrük müfettiş ve müfettiş muavinlerinin, gümrük kontrolörleri ve stajyer gümrük kontrolörleri ile gümrük ve muhafaza başmüdürü, gümrük müdürü ve yetkili memurlarının, Başmüdürlükçe veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak görevlilerin inceleme ve denetimine tabidir.

(2) Sınır Ticaret Merkezi işleticisi ve buralarda bulunan mağazaların yetkilileri, bu yerleri inceleme ve denetim elemanlarının talepleri halinde derhal açmaya, her türlü kolaylığı göstermeye ve istenen bilgi ve belgeleri vermeye mecburdur. Buna riayetsizlik halinde ilgili Sınır Ticaret Merkezi mağazası, denetim ve inceleme yapanlarca istenen hususlar yerine getirilinceye kadar kapatılması istemiyle Sınır Ticaret Merkezi işleticisine bildirimde bulunulur. İstenilen hususlar yerine getirildiğinde açılır.

(3) Bu yerlerde yapılacak denetim ve soruşturma sonucunda tespit edilen mevzuat ihlalleri ile ilgili olarak Gümrük Kanunu ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır. Belirtilen mevzuata aykırılıklar nedeniyle denetimi yapan kişilerce veya gümrük idaresince Sınır Ticaret Merkezi işleticisine bildirimde bulunulur.

(4) Bu Yönetmelikle gümrük müdürlüğüne ibrazı öngörülen belgeleri zamanında ibraz etmeyen Sınır Ticaret Merkezi mağazaları, bu belgeler verilinceye kadar kapatılmasını teminen Sınır Ticaret Merkezi işleticisine bildirilir. Üst aramasına karşı koyan veya gümrük nizamlarına uymayan personelin daimi giriş kartı gümrük ve muhafaza başmüdürü, gümrük müdürü veya gümrük muhafaza müdürü tarafından iptali hususunda gerekli girişimlerde bulunulur.

(5) İşletme izni süresiz iptal edilen mağazalar tarafından Sınır Ticaret Merkezine yeniden eşya konulmasına izin verilmez; mevcut eşya üzerinde mağaza veya Sınır Ticaret Merkezi İşleticisi tasarruf hakkına sahiptir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 15 – (1) 13/12/2003 tarihli ve 25315 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sınır Ticaret Merkezleri Kurulmasına İlişkin Kararın Uygulanmasına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçerliliğini koruyan belge ve sözleşmeler

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 1/12/2008 tarihli ve 2008/14451 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar uyarınca bu Kararın yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş Sınır Ticareti Belgeleri ve 2009 yılı il ithalat kotaları kapsamında düzenlenmiş uygunluk belgeleri ile Sınır Ticaret Merkezinde mağaza kiralama sözleşmeleri süreleri sonuna kadar geçerliliğini korur.

Yürürlük

MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığının bağlı olduğu Devlet Bakanı yürütür.


(EK-1)

SINIR TİCARET MERKEZİ ÇIKIŞ DEFTERİ

STM'YE GİREN EŞYA EŞYANIN STM'DEN ÇIKAN EŞYA
Sıra Numarası Tarihi Özet Beyan veya yerine geçen belgelerin İhracat Beyannamesinin Cinsi Gayrisafi ağırlığı İhracat Özet
Beyanı'nın
İthalat Beyannamesinin Satış Belgesinin Tarihi
Tescil No. Tarihi Tescil No. Tarihi Tescil No. Tarihi Tescil No. Tarihi Tescil No. Tarihi
                             
                             
                               
                             
                              
                                        

(EK-2)

AYLIK SATIŞ LİSTESİ

Ait Olduğu Dönem:

Mağaza Adı :

Tarihi :

GTIP no Uygunluk Belgesi Uygunluk Belgesi Eşya Cinsi Satılan Miktar Tutar
No. Sahibi kişinin adı
           
           
           
           
           
           
            
            

Sınır Ticaretinin Uygulanmasına İlişkin Tebliğ (İhracat: 2016/11) (13.12.2016 t. 29917 s. R.G.)

İlgili olarak bakınız:

  • Genelge No: 2009/84 (Sınır ticareti kapsamında yapılacak olan ithalat ve ihracat işlemlerinin BİLGE Sistemi üzerinde gerçekleştirilebilmesi)

Ekonomi Bakanlığından:

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, 25/1/2016 tarihli ve 2016/8478 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karar hükümleri çerçevesinde, sınır ticaretine ilişkin usul ve esaslarını belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Kararın 13 üncü maddesinde yetkili kılınan sınır illerinden yapılacak sınır ticaretine ilişkin usul ve esasları kapsamaktadır.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 25/1/2016 tarihli ve 2016/8478 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Karara dayanılarak düzenlenmiştir.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Kararda tanımlanan deyimlere ilave olarak bu Tebliğde geçen;

a) Bakanlık: Ekonomi Bakanlığını,

b) Karar: 25/1/2016 tarihli ve 2016/8478 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Kararı,

c) Sekretarya: İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası nezdinde kurulan büroyu,

ç) Sınır Ticareti Bürosu: Ticaret İl Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren büroyu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Sınır Ticareti Bürosu, Sekretarya

Sınır Ticareti Bürosu

MADDE 5 – (1) Sınır ticaretinin sınır ilindeki ilgili kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyon içinde yürütülmesini teminen, Valilik nezdinde Ticaret İl Müdürlüğü bünyesinde Sınır Ticareti Bürosu kurulur.

(2) Valilikçe gerekli görüldüğü takdirde, büroda çalıştırılmak üzere, İl Değerlendirme Komisyonunda temsil edilen diğer kamu kurumlarından da personel görevlendirilebilir.

(3) Büronun başlıca görevleri şunlardır:

a) Sınır ticaretine ilişkin olarak Valiliğin ilgili kurum ve kuruluşlarla yazışmalarını yapmak ve İl Değerlendirme Komisyonu ile koordinasyonu sağlamak,

b) Sınır ticaretine ilişkin konularda Valiliğin sekretarya hizmetini yürütmek,

c) Sınır Ticareti Belgesi ile İthalat Uygunluk Belgesinin arşiv kayıtlarını tutmak,

ç) İlgili gümrük idarelerinden temin edilen ithalat ve ihracat işlemlerine ait istatistikî bilgileri, Karar ekinde yer alan Sınır Ticareti Aylık İstatistik Formunu doldurmak suretiyle izleyen ayın ilk haftasında Bakanlığa göndermek.

Sekretarya

MADDE 6 – (1) İl Değerlendirme Komisyonunun sekretarya hizmetleri İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası tarafından yerine getirilir.

(2) Sekretaryanın başlıca görevleri şunlardır:

a) Sınır Ticareti Belgesi ve İthalat Uygunluk Belgesi başvurularını almak ve varsa eksikliklerini tamamlattırmak,

b) Sınır Ticareti Belgesi ile İthalat Uygunluk Belgesi başvurularını, Valilikçe yürürlüğe konulan yönergelerde belirlenen belgeler ile birlikte ilgili ürün için sınır iline tahsis edilen ithalat değer limitini göz önünde bulundurarak İl Değerlendirme Komisyonuna sunmak,

c) İthalata konu her bir ürün için, Bakanlıkça ilgili sınır ili bazında tarım ve sanayi sektörlerinin her biri için ayrı olarak tahsis edilen yıllık ithalat değer limitlerinin %5'lik oranlarının aşılmamasını sağlamak ve bu amaçla İthalat Uygunluk Belgeleri kapsamındaki tahsisatların kaydını tutmak,

ç) İl Değerlendirme Komisyonu tarafından uygun görülen her bir ürün için İthalat Uygunluk Belgesi tanzim etmek,

d) İthalat Uygunluk Belgesine ait bilgilerin kaydını tutmak ve bu bilgileri Valiliğe ve ilgili gümrük idaresine bildirmek,

e) Sınır ticaretine ilişkin bildirilen görüş, öneri, talep ve sorunları İl Değerlendirme Komisyonuna sunarak bu Komisyon kararı doğrultusunda ilgililere cevap vermek,

f) Valilikçe yürürlüğe konulan yönergede belirlenen diğer görev ve hizmetler ile İl Değerlendirme Komisyonu tarafından verilen görevleri yürütmek.

(3) Sekretarya, Sınır Ticareti Bürosu ile koordinasyon içinde çalışır.

(4) İl Değerlendirme Komisyonunun kararı ile gerekli hallerde, Sekretaryanın çalışmalarında yardımcı olmak üzere, ilgili sınır ilindeki Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliğinden personel Sekretaryada görevlendirilebilir.

(5) Sekretaryanın faaliyetleri ve işlemleri Valilikçe denetlenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Sınır Ticareti Belgesi, İthalat Uygunluk Belgesi ve İthalata İlişkin Hususlar

Sınır Ticareti Belgesi

MADDE 7 – (1) Sınır Ticareti Belgesine ilişkin başvurular Sekretaryaya yapılır.

(2) Sınır Ticareti Belgesine ilişkin başvuru belgeleri eksiksiz olan müracaatlar, Sekretarya tarafından en geç beş iş günü içinde İl Değerlendirme Komisyonuna iletilir.

(3) İl Değerlendirme Komisyonu tarafından en geç on iş günü içinde yapılan değerlendirme sonucunda başvuruları uygun görülenlere Valilikçe Sınır Ticareti Belgesi düzenlenir.

(4) Hizmet sektöründe faaliyet gösteren esnaf veya tacir adına Sınır Ticareti Belgesi düzenlenmez.

İthalat Uygunluk Belgesi

MADDE 8 – (1) İthalat Uygunluk Belgesi taleplerine ilişkin başvurular, Sekretaryaya yapılır.

(2) İthalat Uygunluk Belgesine ilişkin başvurular, Sekretarya tarafından en geç beş iş günü içinde İl Değerlendirme Komisyonuna iletilir.

(3) İl Değerlendirme Komisyonuna intikal ettirilen İthalat Uygunluk Belgesi talepleri en geç on iş günü içinde değerlendirilerek sonuçlandırılır. Başvurusu uygun görülenlere her bir ürün için ayrı bir İthalat Uygunluk Belgesi İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası tarafından düzenlenir.

(4) İl Değerlendirme Komisyonu tarafından ithalata konu her bir ürün için düzenlenmesi uygun görülen İthalat Uygunluk Belgelerinin toplam değeri, ilgili sınır ili bazında tarım ve sanayi sektörlerinin her biri için ayrı olarak tahsis edilen yıllık ithalat değer limitinin %5'ini geçemez.

(5) İthalat Uygunluk Belgesi üç nüsha olarak düzenlenir. Birinci nüsha Sekretaryada muhafaza edilir, ikinci nüsha ilgili gümrük idaresine gönderilir, üçüncü nüsha ise ilgili gümrük kapısında yapılacak işlemlerde ibraz edilmesi ve üzerine gümrük idaresince işlem kaydının düşülmesi için ilgili esnaf veya tacire verilir.

(6) İthalat Uygunluk Belgesinin bir örneği Sekretarya tarafından düzenlendiği gün Valiliğe gönderilir.

(7) İthalat Uygunluk Belgesi kapsamında kullanılmayan limitler, bu Tebliğ hükümleri dikkate alınmak suretiyle Valilikçe yürürlüğe konulan yönergede belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tekrar dağıtılabilir.

İthalata ilişkin bildirimler ve esnaf ve tacire duyurulması

MADDE 9 – (1) Bakanlık koordinasyonunda Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile yapılacak değerlendirme neticesinde, ilgili sınır illeri için nüfusları oranında CIF ithal kıymeti üzerinden belirlenen ithalat değer limitleri ile birlikte sınır ticareti kapsamında ithalatı uygun görülmeyen tarım ve sanayi ürünleri ve bazı hassas tarım ürünleri ithalatının serbest olduğu dönemleri gösterir listeler ile bazı hassas ürünler için belirlenen birim fiyatlara ilişkin hazırlanan listeler Bakanlık tarafından her yıl Aralık ayının sonuna kadar ilgili Valiliklere bildirilir.

(2) Valilikler, Bakanlık tarafından yapılan bildirimi takip eden en geç beş iş günü içinde tahsis edilen ithalat değer limitleri ile bu maddenin birinci fıkrasında sayılan listeleri İl Ticaret Odası veya İl Ticaret ve Sanayi Odası ile Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği aracılığıyla esnaf ve tacire duyurur.

İthalat Uygunluk Belgesi başvurularının değerlendirilmesi

MADDE 10 – (1) İl Değerlendirme Komisyonu tarafından İthalat Uygunluk Belgesi başvurularının değerlendirilmesinde;

a) Talep sahiplerinin vergi ve sosyal güvenlik prim borçlarının olup olmadığı, son bir yıla ait işletme ciroları, sektörel ticari faaliyetleri ve daha önce adlarına tahsis edilmiş İthalat Uygunluk Belgeleri kapsamında gerçekleştirilen ithalata ilişkin veriler,

b) İthalata konu ürünlere ilişkin Bakanlıkça belirlenen birim fiyatlar,

c) İlgili İl için bildirilen ithalat değer limitlerinin aşılmaması,

ç) İthalata konu ürünün ilgili komşu ülkede üretiminin veya imalatının yapılıp yapılmadığı,

d) Uygulamadan mümkün olduğunca çok sayıda esnaf ve tacirin yararlanabilmesi,

esas alınır.

(2) Esnaf veya tacirin ticari faaliyeti kapsamına girmeyen ürünlere ilişkin ithalat talepleri değerlendirmeye alınmaz.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

İthalatına izin verilmeyen ürünler

MADDE 11 – (1) Yerli üretimin ve imalatın korunması ile haksız rekabetin önlenmesi amacıyla çay, şeker, fındık ve antepfıstığı ile Bakanlık tarafından ithalatı durdurulan diğer ürünlerin sınır ticareti yoluyla ithalatına izin verilmez.

(2) İthalatı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının iznine tabi olan veteriner ilaçları, veteriner biyolojik ürünleri ve bunların bileşimine giren veya üretiminde kullanılan etkin maddelerin sınır ticareti yoluyla ithalatına izin verilmez.

Gümrük işlemleri

MADDE 12 – (1) Sınır ticareti kapsamındaki ithalat ve ihracat işlemleri için gümrük beyannamesi düzenlenir.

(2) İthalat işlemlerinde İthalat Uygunluk Belgesi ilgili gümrük idaresince aranır.

(3) İthalat işlemlerinde, İthalat Uygunluk Belgesinin tarih ve sayısının gümrük beyannamesi üzerine kaydedildiği hususu ilgili gümrük idaresince aranır.

(4) İthalat işlemlerinde, eşyanın ilgili komşu ülkede üretildiğine veya imal edildiğine dair söz konusu ülkenin yetkili makamlarınca düzenlenen menşe şahadetnamesi gümrük idaresince aranır. Sanayi ürünlerinin ithalatında ibraz edilen menşe şahadetnamesinde, ilgili komşu ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçiliği veya Konsolosluğunun tasdiki gümrük idaresince aranır.

(5) Gözetime tabi ürünlerin ithalatı için Bakanlıkça düzenlenen gözetim belgesi gümrük idaresince aranır.

(6) Sınır ticareti kapsamında ithal edilen ürünler, sadece yetkili sınır illerinde yerleşik esnaf ve/veya tacire satılabilir. Satış işlemlerinde, satış faturası ve ilgili nakliye belgeleri düzenlenir ve birer örnekleri ilgili esnaf veya tacir tarafından en az üç yıl süreyle muhafaza edilir. Ürün satış faturası üzerine ilgili İthalat Uygunluk Belgesinin tarih ve sayısı kaydedilir.

(7) İhracat işlemlerinde, Sınır Ticareti Belgesi ile ihracı yapılacak eşyanın faturası ve ihracatçı birliğince onaylanmış gümrük beyannamesinin ilgili gümrük idaresine ibrazı zorunludur.

Sorumluluk

MADDE 13 – (1) Sınır ticaretinin amacına uygun olarak yürütülmesi ve izlenmesinden ilgili Valiler sorumludur. Valiler, sınır ticareti uygulamaları dâhilindeki merciler arasında işbirliği ve koordinasyonu sağlar.

(2) İl Değerlendirme Komisyonunun çalışma usul ve esaslarının belirlenmesi, Sınır Ticareti Belgesi ve İthalat Uygunluk Belgesinin düzenlenmesi, Sekretaryanın çalışmalarında izlenecek yöntemler ile Sınır Ticareti Bürosunun görev ve faaliyetlerine ilişkin usul ve esaslar; Karar ve bu Tebliğ hükümleri çerçevesinde, ilgili Valiliklerce Bakanlığın uygun görüşü alınmak suretiyle yürürlüğe konulan yönergelerle belirlenir.

Diğer mevzuat

MADDE 14 – (1) Bu Tebliğde yer almayan hususlarda Karar, gümrük mevzuatı, İthalat ve İhracat Rejimi ile diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 15 – (1) 16/6/2009 tarihli ve 27260 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sınır Ticaretinin Uygulanmasına İlişkin Tebliğ (İhracat: 2009/7) yürürlükten kaldırılmıştır.

Yetki

MADDE 16 – (1) Bu Tebliğde yer alan hususlara ilişkin olarak ilgili kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyon sağlamaya, talimatlar vermeye, sınır ticareti yoluyla yapılacak ithalat ve ihracatın her aşamasında gerekli görülecek düzenlemeleri yapmaya ve önlemler almaya, eşya ve ülke bazında ithalatı ve ihracatı sınırlandırmaya veya durdurmaya, özel ve zorunlu durumları inceleyip sonuçlandırmaya Bakanlık yetkilidir.

Yürürlük

MADDE 17 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 18 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ekonomi Bakanı yürütür.

 

Ayrıntılı Bilgi İçin :

Ticaret Bakanlığı

Tel : 312-204 75 00